♠ શિવાજીની ઉદારતા ♠

♠ આંખ છીપ, અંતર મોતી - આચાર્ય ♠

♥ શ્રી 'વાત્સલ્યદીપ' સૂરિજી ♥

www.sahityasafar.blogspot.com

સમયનો રંગ એટલે મેઘધનુષ્યનો વૈભવ. સમયની ચડતીપડતી પારખવી સહેલી નથી.
હિન્દુસ્તાન સમયની અનેક ચડતીપડતી જોઇ છે. હિન્દુસ્તાને જોયેલા સમયના ચઢાવઉતારમાં યુદ્ધ,
ક્રાંતિ, બલિદાન, સત્યાગ્રહ, આઝાદી આદિ અનેક પલટા જોયા છે.

એકવાર હિન્દુ હૃદય સમ્રાટ મહારાજ શિવાજી પોતાના શિબિરમાં બેઠા બેઠા ખૂબ આતુરતાથી પ્રતીક્ષા કરી રહ્યા હતા તે સમયે પોતાના હાથમાં એક ગ્રંથ લઇને સેનાપતિ માધવ શિવાજી મહારાજની સન્મુખ ઉપસ્થિત થયો.

સેનાપતિએ પ્રસન્ન મુદ્રામાં કહ્યું કે મોગલ સેનાને દૂર સુધી કાઢી મુકી છે. રાજા બહલોલ ખાન નાસી છૂટયો છે. એ જ સમયે શિબિરની બહાર એક
ડોલી આવીને ઊભી રહી. મહારાજ શિવાજીને વિસ્મય થયું. તેમણે પૂછયું કે આ ડોલીમાં શું છે ?

સેનાપતિ માધવે હસતાં હસતાં કહ્યું કે, 'મહારાજ, આ ડોલીમાં સ્વર્ગની પરી જેવી રાજા બહલોલ
ખાનની બેગમ ગૌહરબાનું છે. આજની જીતની યાદમાં, આપના માટે ભેટ સ્વરૂપે ઉઠાવી લાવ્યો છું.'

શિવાજી મહારાજના ચહેરા પર રેખાઓ તંગ થઇ ગઇ. કિન્તુ સેનાપતિ માધવનું તે તરફ ધ્યાન
નહોતું. તે તો પોતાની વાત કહેવામાં મશગુલ હતો. તેણે આગળ કહ્યું 'અને જુઓ મહારાજ, હું
મારા હાથમાં મુસ્લિમોનો ધર્મ ગ્રંથ કુરાને શરીફ ઉઠાવી લાવ્યો છું. હવે આપણે આ બંને ચીજોનું અપમાન કરીને વેર વાળી શકીશું.'

શિવાજી બે કદમ આગળ વધીને માધવ પાસે ગયા. તેમણે કુરાને શરીફનો ધર્મ ગ્રંથ હાથમાં લીધો અને ચૂમી લીધો.

તે પછી શિવાજી મહારાજ ડોલી પાસે ગયા. તેમણે બેગમ ગોહરબાનુને ડોલીમાંથી બહાર આવવાનું કહ્યું. બેગમ ગભરાતા ગભરાતા બહાર આવી.
સૌ તેને જોઇ રહ્યા.

બેગમ ગોહરબાનુ એટલે ઝગમગતા તારલાનું
મોહક રૃપ. રૂપથી છલકાતો દેહ, કામણધારી આંખો,
આકર્ષક મુખ જે નિહાળે તે મોહમાં પડી જાય.
શિવાજી મહારાજની આંખોમાં કોઇ અગમ્ય ભાવો હતા.

શિવાજી મહારાજ કહે,  'બેગમ, આપ બેહદ
ખૂબસૂરત છો, આપને જોયા પછી મને થાય છે કે કાશ ! મારો જન્મ આપની કૂખે થયો હોત તો હું પણ આપની જેટલો જ સુંદર હોત !'

બેગમ ગોહરબાનો તો માનતી હતી કે આજે
પોતાનું જીવન લૂંટાઇ જવાનું છે તેના બદલે
શિવાજી મહારાજ તો ઉદાર દિલથી પોતાના સ્ત્રીત્વનું મહાન સન્માન કરતાં હતા !

શિવાજી મહારાજે સેનાપતિ માધવ તરફ જોઇને કહ્યું :  'માધવ, એ વાતને હું વીરતા માનતો નથી કે જેમાં અબળાઓ પર પ્રહાર કરવામાં આવે, તેના સતીત્વને લૂંટવામાં આવે અથવા તો ધર્મગ્રંથોની હોળી કરવામાં આવે. કોઇ સ્ત્રીનું અપમાન કરવું કે કોઇ ધર્મનું અપમાન કરવું તે બહુ મોટી કાયરતા છે. એક સાચો વીર આવું કરીને ખુશ થઇ શકે નહી.'

શિવાજી મહારાજે પોતાના એક અધિકારીને તાત્કાલિક સૂચના આપી, પૂરા સન્માન સાથે બેગમ ગોહરબાનો અને કુરાને શરીફ ગ્રંથ રાજા બહલોલ ખાન પાસે મોકલી આપ્યા.

રાજા બહલોલ ખાન પોતાની બેગમ અને કુરાને શરીફ પુરા સન્માન સાથે સહીસલામત મેળવીને
આશ્ચર્યમાં પડી ગયો. તેણે મનોમન શિવાજી મહારાજને પ્રણામ કર્યા.

પ્રભાવના

માનવીય વિચિત્રતા કેવી છે ? જે પોતાનું માને તે તેને ગમે. ન માને તે ન ગમે. એટલે કે જે પોતે બીજાના ઉપર નાખે છે તેનું જ તે આદર કરે છે. સામેની વ્યક્તિ જેવી છે તેવો તેનો તે આદર નથી કરતો. તેની સહજતાનો, તેની સ્ફૂર્તિનો, તેના સ્મિતનો, તેના આંસુનો તે સ્વીકાર નથી કરતો, પણ તેના આડંબરનો, અભિનયનો તે આદર કરે છે.
જે સહજ પ્રગટે છે તેનો આદર કરવો પડે. પોતાનું નિયંત્રણ બીજા ઉપર શા માટે થોપીએ છીએ ? નિયંત્રણ તમને સત્યથી દૂર રાખે છે. જે સ્વભાવિક છે તેનાથી દૂર રાખે છે. જે સ્વભાવિક છે તેનો સ્વીકાર કરો.

www.sahityasafar.blogspot.com

♠ આત્મવિશ્વાસ ♠

♥ FROM...SHAILESH SAGPARIYA ♥

જાપાનમાં એક મહાન યોદ્ધો થઇ ગયો જેનું નામ હતુ નોબુનગા. એકવખત નોબુનગાએ પોતાનાથી 10 ગણા મોટા સૈન્ય સામે લડાઇ કરવાનું નક્કી કર્યુ. એને પોતાના સૈનિકો પર પુરો વિશ્વાસ હતો કે સામેનું સૈન્ય સંખ્યાબળની દ્રષ્ટિએ ભલે 10 ગણુ મોટુ હોય આમ છતા પોતે જીતશે. સૈનિકોને
હજુ આ બાબતે વિશ્વાસ ન હતો થોડી શંકા હતી પોતાના વિજય પર.

નોબુનગાએ સૈન્ય સાથે કુચ કરી. રસ્તામાં એક ધર્મસ્થાન આવ્યુ બધાને આ ધર્મસ્થાન પ્રત્યે ખુબ આસ્થા હતી એ નોબુનગા સારી રીતે જાણતો હતો એણે પોતાના સૈન્યને આ ધર્મસ્થાન પાસે ઉભુ રાખ્યુ અને સૈનિકોને સંબોધીને કહ્યુ કે હું અંદર
તમારા બધાના વતી દર્શન અને પ્રાર્થના કરવા જાવ છું. બહાર આવી ને હું સિક્કો ઉછાળિશ જો "છાપ" પડશે તો આપણે જીતીશુ અને જો " કાંટ" પડશે તો આપણે હારીશું. આપણે આપણી જાતને
આપણા નસિબના હવાલે કરી દઇએ.

નોબુનગા ધર્મસ્થાનમાં ગયો અને પ્રાર્થના કરી. બહાર આવી ને સિક્કો ઉછાળ્યો. બધા જ સૈનિકો નાચવા લાગ્યા કારણ કે " છાપ " પડી હતી. બધા એક સાવ નવી જ ચેતનાથી ભરાઇ ગયા હોય એવું
લાગ્યુ. યુધ્ધ થયુ અને નોબુનગાનું સૈન્ય વિજેતા થયુ.

વિજય સભાનું આયોજન થયુ અને આ સભામાં નોબુનગાના એક ખાસ સૈનિકે કહ્યુ કે ભાગ્યને કોઇ બદલી નથી શકતુ આપણા ભાગ્યમાં જીતવાનું લખ્યુ હતુ અને આપણે જીત્યા.

નોબુનગા એ હસતા હસતા કહ્યુ , " ના , મિત્રો એવું નથી." આમ કહીને પેલો સિક્કો બતાવ્યો જેમા બન્ને
બાજુ " છાપ" જ હતી.

→ મિત્રો, સફળતા ભાગ્યને આધારે નહી પરંતું આત્મવિશ્વાસના આધારે પ્રાપ્ત થાય છે આત્મવિશ્વાસના સથવારે ભાગ્યને પણ બદલી શકવાની ક્ષમતા આપણા સૌમાં રહેલી છે.

♥ FROM...

♥ SHAILESH SAGPARIYA ♥

♠ प्रयास ♠

महात्मा बुद्ध ज्ञान प्राप्ति के लिये घोर तप कर रहे थे !
उन्होंने अपने शरीर को काफी कष्ट दिया ;घने वनो में कड़ी साधना की पर आत्म-ज्ञान की प्राप्ति नहीं हुई !

एक दिन निराश हो बुद्ध सोचने लगे -मैंने अभी तक कुछ भी प्राप्त नहीं किया अब आगे क्या कर पाऊंगा ?

निराशा अविश्वास के इन नकारात्मक भावों ने उन्हें क्षुब्ध कर दिया ! कुछ ही क्षणों बाद उन्हें प्यास लगी ! वे थोड़ी दूर स्थित एक झील पर पहुंचे ! वहां उन्होंने एक दृश्य देखा कि एक नन्ही-सी गिलहरी के दो बच्चे झील में डूब गये है !

पहले तो वह गिलहरी जड़वत बैठी रही फिर कुछ देर बाद उठकर झील के पास गई ! अपना सारा शरीर झील के पानी में भिगोया और फिर बाहर आकर
पानी झाड़ने लगी ! ऐसा वह बार-बार करने लगी !

बुद्ध सोचने लगे -इस गिलहरी का प्रयास कितना मूर्खतापूर्ण है क्या कभी यह इस झील को सुखा सकेगी ? किंतु गिलहरी यह प्रयास लगातार जारी रहा ! बुद्ध को लगा मानो गिलहरी कह रही हो कि यह झील कभी खाली होगी या नही यह मैं नहीं जानती किंतु मैं अपना प्रयास नहीं छोड़ूंगी !

अंततः उस छोटी सी गिलहरी ने भगवान बुद्ध को अपने लक्ष्य-मार्ग से विचलित होने से बचा लिया ! वे सोचने लगे कि जब यह नन्ही गिलहरी अपने लघु
सामर्थ्य से झील को सुखा देने के लिये दृढ़ संकल्पित हैतो मुझमें क्या कमी है ? मैं तो इससे हजार गुणा अधिक क्षमता रखता हूँ !

यह सोचकर गौतम बुद्ध पुनः अपनी साधना में लग गये और एक दिन बोधि-वृक्ष तले उन्हें ज्ञान का आलोक प्राप्त हुआ !

यदि हम प्रयास करना न छोड़ें तो एक न एक दिन लक्ष्य की प्राप्ति हो ही जाती है !

♥ શુકન-અપશુકન ♥

શ્રધ્ધા- અંધશ્રધ્ધા, શુકન-અપશુકન,
સારું-ખરાબ અને વગેરે......વગેરે......વગેરે...
...
આજની સમાજ વ્યવસ્થાને લઈને
આજની પોસ્ટ મૂકી રહ્યો છું.

મિત્રો , આજની આ પોસ્ટ સમજવી થોડી મુશ્કેલ છે એટલે બે વખત વાંચવા માટે વિનંતિ કરુ છું અને જો આ પોસ્ટ સમજાય જાય તો તો બેડો પાર.જરૂર વાંચજો, તમારો શુકન-અપશુકનનો ખ્યાલ
બદલાઈ જશે...

(૧)સંધ્યાકાળે કચરો ઘરની બહાર ન કઢાય :

જુના કાળમાં ઈલેક્ટ્રિસિટિ ન હતી. સૂર્યાસ્ત બાદ દીવો કે ફાનસના અપૂરતા પ્રકાશમાં કામ ચલાવવાનું રહેતું. આથી બનતું એવું કે દિવસ દરમિયાન કામ કરતા- કરતા અજાણતા કોઈ અમૂલ્ય ચીજ-વસ્તુ હાથમાંથી જમીન પર પડી ગઈ હોય ને સંધ્યા ટાણે મંદ અંધકારની સ્થિતિમાં એ વસ્તુ કચરા સાથે ઘરની બહાર જતી રહે
તો કોઈને એની જાણ ન થાય. આથી એ સમયના વડીલો કહેતા કે સંધ્યાકાળે કચરો કાઢવાથી લક્ષ્મી ઘરમાંથી ચાલી જાય છે. આજે તો ઘર-ઘરમાં રાત્રે
પૂરતો પ્રકાશ મળી રહે છે તેથી કોઈ વસ્તુ કચરા સાથે ઘર બહાર નિકળી જાય એવો ડર રહેતો નથી. છતાં દિવસ જેવો ઉજાસ તો ઉપલબ્ધ નથી જ. માટે રાત્રે કચરો વાળી શકાય પરંતુ ચોકસાઈ
તો રાખવી જ પડે.

(૨) શનિવારે માથામાં તેલ ન નખાય :

અંગ્રેજોના શાસનકાળ દરમિયાન રવિવાર રજાનો દિવસ જાહેર થયો હતો. આથી માથુ ધોવા માટે
રવિવારે જ સમય મળતો. હવે રવિવારે માથુ ધોવાનું હોય તો માથામાં બહુ ચિકાશ ન હોય
તો સરળતાથી માથાના વાળમાં રહેલો મેલ
કાઢી શકાય. કારણ કે એ સમયે ચિકાશ કાઢવા માટે અદ્યતન સાબુ-શેમ્પૂ ઉપલબ્ધ ન હતા. માટે લોકો સમજીને શનિવારથી જ માથુ કોરું રાખતા. આ વાત ન માને તો ‘ધરમ’નો ડર બતાવી કોઈને કાબુમાં લેવાનું સરળ હતું. આથી કહી દેવાતું કે શનિવાર હનુમાનજીનો વાર હોવાથી માત્ર
હનુમાનજીને તેલ ચઢે, આપણે માથામાં તેલ નાંખવાનું નહિ. એ જ રીતે નખ કાપવા માટે, બુટ
ખરીદવા માટે, દાઢી સાફ કરવા માટે, વાળ કપાવવા માટે રવિવારની રજા બહુ કામમાં આવતી. શનિવારે આ બધું ન થાય એની પાછળ
કોઈ વિજ્ઞાન નથી. રવિવારની રજાના દિવસે
મોટા ભાગના લોકો વાળ કપાવવાનું તેમજ દાઢી સાફ કરાવવાનું રાખતા હોવાથી એ દિવસે વાળંદ
રજા તો ન જ રાખી શકે ઉલ્ટાનું એને રવિવારે ઓવરટાઈમ કરવો પડે. આથી આગલા દિવસે શનિવારે એ રજા ભોગવી લે તો રવિવારે પુરી સ્ફૂર્તિથી કામ કરી શકે એ માટે વાળંદ માટે શનિવારે રજા નક્કી થઈ હશે.

(૩) એના પગલા ખરાબ છે :

દિકરાને પરણાવીને વહુને ઘરે લાવ્યા બાદ ઘરમાં કોઈ અમંગળ ઘટના બને તો વહુના પગલાને ખરાબ ગણીને એને દોષ આપવામાં આવે છે.
નવા પરણેલા દિકરાની નોકરી છુટી જાય, કોઈ ઘરમાં માંદુ પડે, કોઈનું અવસાન થાય વગેરે પૈકી કોઈ ઘટના બને તો એમાં વહુનો શું દોષ? પરંતુ
આવા મનઘડંત કારણ- પરિણામના સંબંધો જોડી દેવાની માનસિક નબળાઈ મોટા ભાગના પરિવારોમાં જોવા મળે છે. એ જ રીતે દિકરીનો જન્મ થયા બાદ ઘર પર કોઈ આપત્તિ આવે
તો એના પગલાને ખરાબ ગણવામાં આવે છે. રામના સીતા સાથે લગ્ન થયા બાદ રામની રાજગાદી છીનવાઈ ગઈ, તેઓને ચૌદ વર્ષનો વનવાસ થયો એટલું જ નહિ, બધું જ વ્યવસ્થિત ચાલતું હતું, રામ પુન: રાજ્યસિંહાસન આરૂઢ થયા હતા, સીતા સાથે પ્રણયમગ્ન હતા તેવામાં સીતાનો પ્રસુતિકાળ નજીક આવ્યો, રામના બે પુત્રો લવ-
કુશના જન્મનો સમય થયો ત્યાં તો સીતાનો સર્વદા ત્યાગ કરવાનો કપરો નિર્ણય રામને
કરવાનો થયો. ચૌદ વર્ષનો ઘોર કષ્ટદાયક સમય પુરો થયા બાદ પણ રામ સુખપૂર્વક દામ્પત્યજીવન
માણી શક્યા નહિ તો શું રામ સીતાને, લવ-કુશના આગમનને દુર્ભાગ્યપૂર્ણ ગણશે ?

(૪) કોઈ બહાર જતું હોય તો ‘ક્યાં જાઓ છો’ એમ નહિ પૂછવાનું :

ઘણાં પરિવારોમાં તો આ રિવાજ એટલો બધો જડ બેસલાક હોય છે કે ભુલમાં કોઈ બાળક, ‘ક્યાં જાઓ છો?’ એવું પૂછી લે તો બહાર જનાર તથા ઘરના સભ્યો ખુબ નારાજ થઈ જાય છે. આની પાછળની સમજણ એવી છે કે કોઈના અંગત મામલામાં વધુ
પડતી જિજ્ઞાસા રાખવી અસભ્ય ગણાય. બાકી શુકન–અપશુકન જેવું કંઈ હોતું નથી.

(૫) ઉલ્ટા પડેલા ચંપલ :

કોઈ કોઈ ઘરના કમ્પાઉંડમાં પ્રવેશતા જ ચંપલ કે
બુટ ઉંધુ પડેલું જોવા મળે તો એને અપશુકન
ગણવામાં આવે છે. વાસ્તવમાં ઘરના સભ્યો બિનજવાબદાર ગણાય કારણ કે જુએ છે બધાં જ પરંતુ કોઈ એને સીધું કરવાનું સમજતા નથી. આ
ઘટનાને અપશુકન સાથે શું લેવાદેવા ? એ
જ રીતે કોઈ જમીન પર પગ ઘસડીને ચાલતુ હોય કે પછી પલંગમાં બેસીને લબડતા પગ હલાવ્યા કરે તો એને કહેવાય છે કે આ રીતે કરવાથી ઘરમાંથી લક્ષ્મી ચાલી જાય છે. વાસ્તવમાં આ બધી અસભ્યતાની નિશાનીઓ છે જે વ્યક્તિને પ્રેમથી સમજાવવાથી દૂર થઈ શકે છે. પરંતુ બધાએ માની લીધું છે કે આર્થિક નુક્શાનના ડરથી જ બધા સીધા ચાલે છે આથી કોઈ પણ ખોટી આદત છોડાવવા માટે લાગલું જ ‘લક્ષ્મી ચાલી જશે’ એમ કહેવાય છે.

(૬) બિલાડી આડી ઉતરે છે :

આવા અપશુકનમાં વિશ્વાસ રાખનારા વાહિયાત છે. બીજું શું ? માણસ બિલાડીને આડો ઉતરે ને એનો દિવસ ખરાબ જાય તો એ કોને ફરિયાદ કરશે ?

ઘણા કહે છે: ‘આજે સવારે મેં કોનો ચહેરો જોયો હતો ? મારો આખો દિવસ ખરાબ ગયો.’ અરીસામાં જ જોયું હોય ને ભાઈ તેં ! ચાલતા હાથે-પગે વાગે તો કહેશે ‘કોઈ મને ગાળ દઈ રહ્યું છે.’ હેડકી આવે
અથવા ખાતા-ખાતા અંતરસ આવે તો કહે, ‘મને કોઈ બહુ યાદ કરે છે.’ ભ’ઈ તારા લેણિયાતો સિવાય તને કોઈ યાદ કરે એમ નથી !

(૭) એક છીંક આવે તો ‘ના’ અને બે છીંક આવે તો ‘હા’ :

કોઈ કામ કરવાનું શરૂ કરો, ક્યાંય બહાર જવા નિકળો ને એક છીંક આવે તો રોકાઈ જવાનું અને થોડી વાર રહીને કામ કરવાનું. બે છીંક આવે તો તમારા કાર્યને કુદરતનું સમર્થન છે એમ માનીને એ કામ દૃઢતાથી કરવાનું. મારો એક મિત્ર તો પોતાનું વાહન ડાબી બાજુ વાળતો હોય ને એક છીંક આવે તો જમણી બાજુ વાળી લે. આ છીંકને શુકન-અપશુકન સાથે કોઈ સંબંધ ખરો ?

(૮) મુહૂર્ત જોવડાવવામાં આવે છે :

કૃષ્ણ મુહૂર્ત જોઈને દુર્યોધન સાથે વિષ્ટી (સંધિ) કરવા હસ્તિનાપુર ગયા હતા. છતાં એમણે કહ્યું હતું કે ‘હું જાઉં છું માટે જ વિષ્ટિ સફળ નહિ થાય.
અલબત્ત મારા સઘન પ્રયાસો હશે જ વિષ્ટિને સફળ બનાવવા માટેના !’ ગૃહપ્રવેશ, રાજ્યાભિષેક, લગ્ન વગેરે મુહૂર્ત જોવડાવીને થાય છે. એની પાછળનું રહસ્ય પ્રકૃતિનો સાથ લેવાનો આશય છે. આપણે ત્યાં વર્ષાઋતુમાં એક પણ લગ્નનું મુહૂર્ત
હોતું નથી. કારણ શું ? વરસાદમાં બધાને અગવડ પડે છે. અરે, તીર્થયાત્રીઓ ચાર માસ સુધી પોતાની તીર્થયાત્રા અટકાવી દે છે.

વસંતપંચમી તેમજ અખાત્રીજનું વણજોયું મુહૂર્ત ગણાય છે કારણ કે એ સમયે પ્રકૃતિ સદાય સોળ કળાએ ખીલેલી હોય છે. કોઈ પણ વ્યક્તિ ધન અને કીર્તિ કમાય એટલે એ માનસિક રીતે
એટલો બધો નબળો થઈ જાય છે કે શુકન-
અપશુકનના રવાડે ચઢી જ જાય છે. રાજકારણીઓ, રમતવીરો, ફિલ્મસર્જકો, હીરો-હીરોઈનો બધાને આ વાત એક સરખી લાગુ પડે છે. અમુક જગ્યાની મુલાકાત લેનાર મુખ્યમંત્રી પોતાનું પદ ગુમાવે છે,
ફિલ્મના નામના સ્પેલિંગમાં અમુક અક્ષર બેવડાવવાથી ફિલ્મ સફળ થશે, ચોક્કો કે છક્કો વાગે એટલે તાવીજ ચુમવું, સદી વાગે એટલે જમીન ચુમવી, પોતાનું બેટ ન બદલવું, નંગની વીંટીઓ, ગળામાં પેંડંટ વગેરે મનોરોગની નિશાનીઓ છે. એમાંથી કોણ બચ્યું છે ?
જ્યોતિર્વૈદ્યૌ નિરંતરૌ. એટલે કે જ્યોતિષી અને વૈદ્ય સદાય કમાવાના જ ! એમના ધંધામાં ક્યારેય
મંદિ આવવાની જ નહિ ! કારણ કે હંમેશા શારીરિક અને માનસિક રીતે નબળા માણસો સમાજમાં હોવાના જ !

મિત્રો, આત્મવિશ્વાસથી ભરપૂર માણસ શુકન-અપશુકન પર આધારિત રહેતો નથી. પોતાના બાહુબળના આધારે એ અશક્યને શક્ય કરી શકે છે.

'ન કરતો ભાગ્યની પરવા હું ખુદ એને ઘડી લઉં છું, ગ્રહો વાંકા પડે તો એને સીધા ગોઠવી દઉં છું.'

અલબત્ત માત્ર આત્મવિશ્વાસુ માણસ રાક્ષસ
થવાનો સંભવ ખરો. આથી આત્મવિશ્વાસની સાથે-સાથે ઈશવિશ્વાસ આવશ્યક છે. માનવ પ્રયત્ન
અને ઈશકૃપાથી બધું જ સંભવ છે. હું પણ ધર્મ,જ્યોતિષ, વિધિ, શાસ્ત્રોમાં એટલો જ વિશ્વાસ અને
શ્રધ્ધા ધરાવુ છુ જેટલી તમે ધરાવો છો.મારો ઉદ્દેશ
કોઈની ધાર્મિક,સામાજિક લાગણી દુભાવવાનો નથી.પરંતુ હું પહેલાના વખતની સમસ્યાઓ,
મર્યાદાને લીધે સર્જાયેલી પરિસ્થિતીઓને લીધે
લોકો અનુકૂળતા માટે જે કરતા કે જે કરવું પડતું એને આજે પણ બસ એમજ, અને એવી જ
રીતે કરવી જોઈએ એ વાત મારા ગળે તો નથી ઉતરતી.

♥ Via.  Dax Shukla.

♠ बदकिस्मत कौन ?♠

www.sahityasafar.blogspot.com

एक बार यात्रियों से भरी एक बस कहीं जा रही थी। अचानक मौसम बदला धुलभरी आंधी के बाद बारिश की बूंदे गिरने लगी बारिश तेज होकर तूफान मे बदल चुकी थी घनघोर अंधेरा छा गया भयंकर बिजली चमकने लगी बिजली कडककर बस की तरफ आती और वापस चली जाती ऐसा कई बार हुआ सब की सांसे ऊपर की ऊपर और नीचे की नीचे।

ड्राईवर ने आखिरकार बस को एक बडे से पेड से करीब पचास कदम की दूरी पर रोक दी और यात्रियों से कहा कि इस बस मे कोई ऐसा यात्री बैठा है जिसकी मौत आज निश्चित है उसके साथ साथ कहीं हमे भी अपनी जिन्दगी से हाथ न धोना पडे इसलिए सभी यात्री एक एक कर जाओ और उस पेड के हाथ लगाकर आओ जो भी बदकिस्मत होगा उस पर बिजली गिर जाएगी और बाकी सब बच जाएंगे।

सबसे पहले जिसकी बारी थी उसको दो तीन यात्रियों ने जबरदस्ती धक्का देकर बस से नीचे उतारा वह धीरे धीरे पेड तक गया डरते डरते पेड के हाथ लगाया और भाग कर आकर बस मे बैठ गया।

ऐसे ही एक एक कर सब जाते और भागकर आकर बस मे बैठ चैन की सांस लेते।

अंत मे केवल एक आदमी बच गया उसने सोचा तेरी मौत तो आज निश्चित है सब उसे किसी अपराधी की तरह देख रहे थे जो आज उन्हे अपने साथ ले मरता उसे भी जबरदस्ती बस से नीचे उतारा गया वह भारी मन से पेड के पास पहुँचा और जैसे ही पेड के हाथ लगाया तेज आवाज से बिजली कडकी और बिजली बस पर गिर गयी बस धूं धूं कर जल उठी सब यात्री मारे गये सिर्फ उस एक को छोडकर जिसे सब बदकिस्मत मान रहे थे वो नही जानते थे कि उसकी वजह से ही सबकी जान बची हुई थी।

→  "दोस्तो हम सब अपनी सफलता का श्रेय खुद लेना चाहते है जबकि क्या पता हमारे साथ रहने वाले की वजह से हमे यह हासिल हो पाया हो। 

www.sahityasafar.blogspot.com

♠ किसान की घड़ी ♠


एक बार एक किसान की घड़ी कहीं खो गयी. वैसे
तो घडी कीमती नहीं थी पर किसान उससे भावनात्मक रूप से जुड़ा हुआ था और किसी भी तरह उसे वापस पाना चाहता था.

उसने खुद भी घडी खोजने का बहुत प्रयास किया, कभी कमरे में खोजता तो कभी बाड़े तो कभी अनाज के ढेर में ….पर तामाम कोशिशों के बाद भी घड़ी नहीं मिली.

उसने निश्चय किया की वो इस काम में बच्चों की मदद लेगा और उसने आवाज लगाई , ” सुनो बच्चों , तुममे से जो कोई भी मेरी खोई घडी खोज देगा उसे मैं १०० रुपये इनाम में दूंगा.”

फिर क्या था , सभी बच्चे जोर-शोर दे इस काम में लगा गए…वे हर जगह की ख़ाक छानने लगे , ऊपर-नीचे , बाहर, आँगन में ..हर जगह…पर घंटो बीत
जाने पर भी घडी नहीं मिली.

अब लगभग सभी बच्चे हार मान चुके थे और किसान को भी यही लगा की घड़ी नहीं मिलेगी, तभी एक लड़का उसके पास आया और बोला , ” काका मुझे एक मौका और दीजिये, पर इस बार मैं ये काम अकेले
ही करना चाहूँगा.”

किसान का क्या जा रहा था, उसे तो घडी चाहिए थी, उसने तुरंत हाँ कर दी.

लड़का एक-एक कर के घर के कमरों में जाने लगा…और जब वह किसान के शयन कक्ष से निकला तो घड़ी उसके हाथ में थी.

किसान घड़ी देख प्रसन्न हो गया और अचरज से पूछा ,” बेटा, कहाँ थी ये घड़ी , और जहाँ हम सभी असफल हो गए तुमने इसे कैसे ढूंढ निकाला ?”

लड़का बोला,” काका मैंने कुछ नहीं किया बस मैं कमरे में गया और चुप-चाप बैठ गया, और घड़ी की आवाज़ पर ध्यान केन्द्रित करने लगा , कमरे में शांति होने के कारण मुझे घड़ी की टिक-टिक सुनाई दे गयी , जिससे मैंने उसकी दिशा का अंदाजा लगा लिया और
आलमारी के पीछे गिरी ये घड़ी खोज निकाली.”

Friends, जिस तरह कमरे की शांति घड़ी ढूढने में मददगार साबित हुई उसी प्रकार मन की शांति हमें life की ज़रूरी चीजें समझने में मददगार होती है . हर दिन हमें अपने लिए थोडा वक़्त निकालना चाहिए , जसमे हम बिलकुल अकेले हों , जिसमे हम शांति से बैठ कर खुद से बात कर सकें और अपने भीतर
की आवाज़ को सुन सकें , तभी हम life को और अच्छे ढंग से जी पायेंगे .

♠ નાત-જાત ♠

પોતાનું સમગ્ર જીવન રાષ્ટ્રને સમર્પિત કરનાર
આચાર્ય કૃપાલાની સ્વતંત્ર મિજાજના અને
આગવી ખુમારી ધરાવતા પ્રખર દેશભક્ત હતા.
મહાત્મા ગાંધીજીને પ્રારંભમાં જ અનુસરનારાઓમાંના એક હોવા છતાં એ 'ગાંધીવાદ'ના પ્રખર વિરોધી રહ્યા હતા. એમણે
ગાંધીજીને એક માનવ તરીકે પિછાનવાની કોશિશ
કરી હતી.

આવા આચાર્ય કૃપાલાની ટ્રેનમાં મુસાફરી કરતા હતા, ત્યારે કેટલાક યુવકોને એમની મશ્કરી કરવાનો વિચાર આવ્યો. એક યુવક એમની સામે બેસીને તાકીને જોઈ રહ્યો. આચાર્ય કૃપાલાનીએ કહ્યું, 'કેમ તારે કોઈ પ્રશ્ન પૂછવો છે ? જેથી આમ મારી સામે જિજ્ઞાાસાભરી નજરે જોઈ રહ્યો છે ?
મનમાં સવાલ હોય તો જરૃર પૂછી લે.'

ટીખળી યુવાને કહ્યું,
'આપના જેવા રાષ્ટ્રભક્તો વારંવાર એવો ઉપદેશ
આપે છે કે ભારત દેશમાં જાતિવાદનું અનિષ્ટ ખૂબ
ફેલાઈ ગયું છે. એને કારણે જ આપણી દુર્ગતિ થઈ છે. આ અનિષ્ટને દૂર કરીશું, તો જ દેશની પ્રગતિ થશે. પરંતુ આપ જ મને કહો કે તમારો પરિચય મારે મેળવવો હોય તો તમે કઇ નાતજાતના છો એ
તો મારે પૂછવું પડે ને ? સાચી વાત ને !'

આચાર્ય કૃપાલાનીએ કહ્યું, 'એટલે તું મારી નાત-
જાત વિશે જાણવા માગે છે ખરું ને !'

'હા, હું માનું છું કે તમારે આ જ રીતે તમારી ઓળખ
આપવી પડશે. કહો, કઈ નાતજાતના છો તમે ?'

આચાર્યએ કહ્યું, 'તો સાંભળ, મારા યુવાન મિત્ર. હું
સવારે શૌચ પતાવું છું એટલે હું જાતિએ શુદ્ર કહેવાઉ, અધ્યાપન કરાવવા જતાં અગાઉ મારાં જૂતાં જાતે સાફ કરું છું, માટે મોચી કહેવાઉ, અધ્યાપન કરાવતી વખતે વિદ્યાર્થીઓને
ભણાવતો હોવાથી હું બ્રાહ્મણ કહેવાઉં, દર મહિને
પગારના દિવસે પૈસા ગ્રહણ કરતો હોવાથી વૈશ્ય
કહેવાઉં, અને દુઃખી, ગરીબ કે અસહાયને સહાય
કરવા માટે દોડીને પહોંચી જાઉં ત્યારે હું ક્ષત્રિય
કહેવાઉ. આમ મારી એક જાત નથી. અનેક જાત છે. આ છે મારી નાત-જાત.'

યુવાન છોભીલો પડી ગયો. આચાર્ય કૃપાલાનીએ
એને કહ્યું, 'મિત્ર, માણસની કિંમત એની જાત
પરથી જાણવાને બદલે એના સારાં-નરસાં કામ
પરથી કરવી જોઈએ. ક્યાં જન્મ્યા એ મહત્વનું નથી,કેવાં કાર્યો કર્યાં એ મહત્વનું છે.'

♥ કુમારપાળ દેસાઇ ♥

♠ माता पिता का सम्मान ♠

अपने माता पिता का सम्मान करने के 35 तरीके....

(भगवान ... हमें इन दिशा निर्देशों का पालन करने
की क्षमता व भावना दे)

1. उनकी उपस्थिति में अपने फोन को दूर रखो

2. वे क्या कह रहे हैं इस पर ध्यान दो

3. उनकी राय स्वीकारें

4. उनकी बातचीत में सम्मिलित हों

5. उन्हें सम्मान के साथ देखें

6. हमेशा उनकी प्रशंसा करें

7. उनको अच्छा समाचार जरूर बताये

8. उनके साथ बुरा समाचार साझां करने
से बचें

9. उनके दोस्तों और प्रियजनों से
अच्छी तरह से बोलें

10. उनके द्वारा किये गए अच्छे काम सदैव
याद रखें

11. वे यदि एक ही कहानी दोहरायें तो भी ऐसे सुनें जैसे पहली बार सुन रहे हो

12. अतीत की दर्दनाक यादों को मत दोहरायें

13. उनकी उपस्थिति में कानाफूसी न करें

14. उनके साथ तमीज से बैठे

15. उनके विचारों को न तो घटिया बताये न ही उनकी आलोचना करें

16. उनकी बात काटने से बचें

17. उनकी उम्र का सम्मान करें

18. उनके आसपास उनके पोते/ पोतियों को अनुशासित करने अथवा मारने से बचें

19. उनकी सलाह और निर्देश स्वीकारें

20. उनका नेतृत्व स्वीकार करें

21. उनके साथ ऊँची आवाज में बात न करें

22. उनके आगे अथवा सामने से न चलें

23. उनसे पहले खाने से बचें

24. उन्हें घूरें नहीं

25. उन्हें तब भी गौरवान्वित प्रतीत करायें जब कि वे अपने को इसके लायक न समझें

26. उनके सामने अपने पैर करके या उनकी ओर
अपनी पीठ कर के बैठने से बचें

27. न तो उनकी बुराई करें और न ही किसी अन्य
द्वारा की गई उनकी बुराई का वर्णन करें

28. उन्हें अपनी प्रार्थनाओं में शामिल करें

29. उनकी उपस्थिति में ऊबने या अपनी थकान
का प्रदर्शन न करें

30. उनकी गलतियों अथवा अनभिज्ञता पर
हँसने से बचें

31. कहने से पहले उनके काम करें

32. नियमित रूप से उनके पास जायें

33. उनके साथ वार्तालाप में अपने शब्दों को ध्यान
से चुनें

34. उन्हें उसी सम्बोधन से सम्मानित करें जो वे पसन्द करते हैं

35. अपने किसी भी विषय की अपेक्षा उन्हें
प्राथमिकता दें माता - पिता इस दुनिया में सबसे
बड़ा खजाना हैं....